Wat is verneveling?

Met vernevelen kunnen drie doelen worden nagestreefd: een lage kastemperatuur, een laag ventilatievoud (ofwel een hoge CO2 concentratie), en/of een lage gewasverdamping.

De laatste jaren gebruiken steeds meer glastuinbouwbedrijven een vernevelingsinstallatie.

In de zomer kan op warme dagen het kasklimaat zo warm en droog worden dat telers soms spreken van een
woestijnklimaat. Ongeveer 60% van de kaskoeling wordt veroorzaakt door gewasverdamping, maar als het erg droog is kunnen niet alle gewassen voldoende water aanvoeren en ontstaat droogtestress.

Omdat droogtestress de opname van CO2 verlaagt wordt dan ook op steeds meer bedrijven met een vernevelingsinstallatie de kas gekoeld
en de luchtvochtigheid op peil gehouden. Bijkomend voordeel hierbij is, dat hiermee ook de luchtramen minder ver hoeven te worden geopend en meer CO2 in de kas kan worden gehouden.

Met vernevelen kunnen drie doelen worden nagestreefd: een lage kastemperatuur, een laag ventilatievoud (ofwel een hoge CO2 concentratie), en/of een lage gewasverdamping. Hiervan lijkt de hoge CO2 concentratie meer voordeel te
bieden dan een lage kastemperatuur.

Vernevelen kan worden ingezet voor meerdere doelen:
• Het verlagen van de kastemperatuur door de verdampingskoeling te verhogen
• Het verhogen van de enthalpie (energie4inhoud) van de kaslucht, zodat minder hoeft te worden geventileerd om dezelfde hoeveelheid warmte af te voeren. Hierdoor kan de CO2 concentratie in de kas hoog blijven.
• Het verlagen van de verdampingsbehoefte van het gewas, zodat uitdroging wordt voorkomen en de bladeren minder snel hun huidmondjes hoeven te sluiten.

Kas met hogedruk verneveling

Verdamping per gewas

De verdamping is niet bij elk gewas even hoog. Een paprikagewas bijvoorbeeld verdampt bijna 25% minder dan een komkommergewas [De Graaf en Spaans, 1989]. Dit ligt aan verschillende factoren, zoals de mate van
lichtabsorptie, de maximale huidmondjesgeleidbaarheid en de grenslaagweerstand.
Ook de conditie van het wortelgestel en de extreemheid van het kasklimaat hebben invloed op de verdamping. Als een plant moeite heeft om voldoende water aan te voeren voor de benodigde verdamping, dan zullen de
huidmondjes zich sluiten, zodat minder water via de huidmondjes kan verdampen. Hierdoor stijgt de bladtemperatuur en zal relatief meer warmte worden afgevoerd door convectie en uitstraling.

Verneveling en kaslucht

Verneveling van de kaslucht leidt dus tot een lagere planttemperatuur, maar daar is meer water voor nodig dan als het gewas zichzelf voldoende door verdamping kan koelen. De meest efficiënte vernevelingsregeling zorgt er dan
ook voor dat er alleen verneveld wordt op de momenten dat het gewas onvoldoende kan verdampen, bijvoorbeeld als de huidmondjes gaan sluiten. Telers stellen echter niet alleen de efficiëntie van het watergebruik als doel, maar
ook de effectiviteit van het watergebruik op het kasklimaat. Door overdag zo veel mogelijk te vernevelen (bijvoorbeeld totdat de luchtvochtigheid boven een bepaalde waarde uitkomt) wordt de kastemperatuur of het
ventilatievoud laag gehouden.

Hoe lager de temperatuur waarbij wordt geventileerd, hoe meer vocht er via de ramen kan verdwijnen en hoe meer er kan worden
verneveld.

Rendement van vernevelen

Vernevelen biedt de volgende voordelen:
1. Door de extra verdamping verlaagt de kastemperatuur, wat de teler een extra stuurmiddel geeft om de vraag naar assimilaten (afhankelijk van temperatuur) af te stemmen op de hoeveelheid aangemaakte assimilaten
(fotosynthese). Dit voordeel is sterk gewasafhankelijk.
2. Op momenten met een hoge instraling is het mogelijk dat de plant onvoldoende water vanuit de wortels aan kan voeren om zichzelf te koelen. Verneveling kan de plant dan ontlasten, zodat de huidmondjes open blijven en
CO2 op blijven nemen. Dit voordeel is nog niet gekwantificeerd en is waarschijnlijk ook zeer gewasafhankelijk..
3. Het verhogen van de kasluchtvochtigheid verhoogt de enthalpie van de kas. Hierdoor hoeft minder geventileerd te worden en kan meer CO2 in de kas blijven. Dit voordeel zal te allen tijde de competitie aan moeten gaan met
het eerste voordeel (verlaging van de kastemperatuur). De teler zal regelmatig de afweging moeten blijven

Water surface after collision with water dropmaken tussen een lagere kastemperatuur en/of minder ventilatie [Raaphorst et al., 2007].
Op maat gemaakte oplossingen

Benodigde waterkwaliteit voor verneveling

De benodigde waterkwaliteit voor verneveling is mede afhankelijk van de vereiste druppelgrootte. Om veel te kunnen vernevelen is een fijne druppelgrootte gewenst, wat kan worden bewerkstelligd met fijne nozzles. Hiervoor zijn hoge
drukinstallaties nodig van ± 100 bar. Om er voor te zorgen dat de fijne nozzles niet vervuild of verstopt raken, is water nodig met zo min mogelijk vervuiling. In principe kan met vele typen water worden verneveld (zelfs
oppervlaktewater wordt toegepast), maar het meest gangbare is gefilterd regenwater. Voor alle typen water geldt dat zij moeten worden gefilterd (ultrafiltrage of omgekeerde osmose) en/of onthard (bijv. bij leidingwater) of ontijzerd
(bijv. bij bronwater).

 

Bron: WUR rapport Verneveling en waterbehoefte in de glastuinbouw link: https://edepot.wur.nl/256136

Maak de stap naar een toekomstbestendige kas!

Wilt u meer weten over onze producten, categorieën of advies? Neem gerust contact op via de mail of via het contactformulier.

Contactgegevens

Dutchbeek Industries BV

Contact opnemen?

Benieuwd naar wat wij voor uw glastuinbouwbedrijf kunnen betekenen?
Contact opnemen

Contact

Dutchbeek Industries BV
Van de Waalsstraat 8
2665PB Bleiswijk
Nederland
info@dutchbeek.com
+31681 695 759
Copyright © 2026 Dutchbeek Industries BV. Alle rechten voorbehouden. Privacy Policy | Cookies | Website: YZCommunicatie